niedziela, 24 Luty 2019
HotMoney

Umowy gazowe z Rosj膮 i innymi krajami, do kiedy? Jakie warunki?

Odkr臋cona kuchenka gazowa

Uzale偶nienie od rosyjskiego gazu to temat poruszany cz臋sto i g臋sto. Dotyczy to zreszt膮 nie tylko Polski, ale i wielu innych kraj贸w, kt贸re nie maj膮 zbyt wielkiego wyboru. Od lat te偶 szuka si臋 sposobu na to, by od Rosji w tej kwestii si臋 uniezale偶ni膰. Jak to w艂a艣ciwie wygl膮daj膮 umowy gazowe z Polsk膮 i innymi krajami? Jak d艂ugo jeszcze b臋dziemy od niej uzale偶nieni?

Kulisy umowy gazowej mi臋dzy Polsk膮 a Rosj膮

Zar贸wno rozmowy z Rosj膮, jak plany budowy gazoci膮gu w Polsce budzi艂y wiele emocji w艂a艣ciwie od samego pocz膮tku. Sama budowa rozpocz臋艂a si臋 w 1993 roku, a trzy lata p贸藕niej, w 1996 zosta艂a podpisany kontrakt pomi臋dzy Polskim G贸rnictwem Naftowym i Gazownictwem a Gazpromem. Umowa mia艂a by膰 tak skonstruowana, by zadba膰 o nasze polskie interesy, jednak nie oby艂o si臋 bez kontrowersji, a konkretnie niekt贸rych szczeg贸艂贸w zwi膮zanych z zapisem zasad wi膮偶膮cych nas jako odbiorc贸w.

Na jakich warunkach podpisali艣my umow臋 o gaz z Rosj膮?

Kontrowersji by艂o wiele, tak samo jak wiele by艂o zarzut贸w o to, 偶e podpisana przez Polsk臋 umowa jest dla nas po prostu niekorzystna. Po pierwsze kontrakt zawiera艂 dok艂adn膮 ilo艣膰 przesy艂anego gazu, a mia艂a to by膰 liczba 250 mld m3 w ci膮gu 25 lat, bo w艂a艣nie na taki czas zosta艂a zawi膮zana umowa. Co wi臋cej, w zapisie kontraktu zosta艂o uwzgl臋dnione, 偶e bez wzgl臋du na to jaki b臋dzie popyt na gaz, mamy p艂aci膰 za niego wed艂ug kontraktu, niezale偶nie od tego czy go b臋dziemy odbiera膰, czy nie. Dodatkowo nie ma tak偶e mo偶liwo艣ci odsprzedania nadwy偶ek gazu do innych kraj贸w.

W p贸藕niejszym czasie, kolejne rz膮dy stara艂y si臋 temat podsyca膰 i pr贸bowa膰 dzia艂a膰 w tym kierunku, aby renegocjowa膰 umow臋. Historia jednak pokazuje tutaj pasmo kolejnych pora偶ek. Ostatecznie rosyjski gaz w wysoko艣ci 10 mld m3 rocznie b臋dzie p艂yn膮艂 do nas do 2022 roku i czas pokaza艂, 偶e w stosunku do pozosta艂ych kraj贸w UE p艂acimy za niego… najwi臋cej.

Jakie s膮 umowy gazowe Rosji z innymi krajami?

Jak zosta艂o wspomniane, ze wszystkich kraj贸w, do kt贸rych Rosja dostarcza gaz, Polska p艂aci za niego najwi臋cej. Bardzo prosty przyk艂ad mo偶na poda膰 przytaczaj膮c chocia偶by Niemcy. W momencie, gdy Gazprom podni贸s艂 ceny, a po interwencji Putina obni偶y艂 je o 15%, nadal p艂acili艣my rekordowo du偶o. Gdy w 2012 roku Polska zap艂aci艂a 525 dol. za 1000 m3 gazu, Niemcy p艂acili 279 dol. Ro偶nica jest ogromna, jak wida膰. Wynika to jednak z nieco innych warunk贸w oraz tego, 偶e polska nie ma mo偶liwo艣ci zakupu gazu z innego miejsca.

Problem贸w jednak nie brakowa艂o, co mo偶na pokaza膰 na przyk艂adzie konfliktu gazowego z 2006 roku. Rosjanie w贸wczas zakr臋cili gaz p艂yn膮cy do Ukrainy, a w 2009 roku, z racji niepodpisania um贸w surowca zosta艂y pozbawione tak偶e Chorwacja, Grecja, Turcja, Bu艂garia oraz Macedonia. W kilku innych krajach jak Austria, W臋gry i Rumunia dostawy te zosta艂y mocno ograniczone, co te偶 do艣膰 silnie uderzy艂o w Polsk臋. Europa w贸wczas odczu艂a jak bardzo jest uzale偶niona od Rosji.

Co z gazem po zako艅czeniu umowy z Rosj膮?

Do 2022 roku ju偶 niedaleko, a w艂a艣nie do tego czasu mamy zakontraktowany gaz od Rosji. Co b臋dzie potem? Ju偶 teraz wszyscy si臋 nad tym zastanawiaj膮, a oczywistym jest, 偶e w tym momencie kraje Europy 艢rodkowej w wi臋kszo艣ci korzystaj膮 z Rosyjskiego gazu, kt贸rego 藕r贸d艂o le偶y na P贸艂wyspie Jamalskim. Jeszcze kilka lat temu nie by艂o mo偶liwo艣ci dostarczenia gazu z innej strony, poniewa偶 infrastruktura gazowa w艂a艣ciwie w Polsce nie istnia艂a i by艂a mocno ograniczona. Obecnie mamy wi臋cej mo偶liwo艣ci, a zbudowany kilka lat temu terminal w 艢winouj艣ciu daj膮 nam jakie艣 mo偶liwo艣ci, cho膰 nie jest on w stanie pokry膰 ca艂o艣ci dostaw gazu do kraju.

Wiele si臋 te偶 m贸wi艂o o zakupie gazu od Amerykan贸w oraz z Kataru, p贸ki co jednak poza jedn膮 dostaw膮, na razie temat jest jeszcze w zawieszeniu. Wiele os贸b liczy na ca艂kowite uniezale偶nienie si臋 od Rosji, co mo偶e by膰 do艣膰 trudne. Mimo to, obecnie prowadzony jest projekt Baltic Pipe i budowane s膮 nowe gazoci膮gi, kt贸re maj膮 w艂a艣nie to uniezale偶nienie zapewni膰. Czy si臋 uda? Czas poka偶e.

1 komentarz

  1. Gra偶ynka od Gazu 2018-09-03, godz. 11:11

    To 偶e Rosja nas zdziera to 偶adna nowo艣膰, tak samo jak fakt, 偶e nas w艂asny rz膮d dzia艂a na nasz膮 niekorzy艣膰. Zobaczymy, co przyniesie przysz艂o艣膰, fajnie by艂oby si臋 uniezale偶ni膰, ale w praktyce pewnie wyjdzie jak zawsze.

Dodaj komentarz