
Żeby dokładać do emerytury 1 000 zł na miesiąc przez średni czas jej pobierania, potrzebujesz kapitału rzędu 222 700 zł. Przy oszczędzaniu od 25. do 65. roku życia i wzroście 5% rocznie wystarczy na to odkładać 146 zł, a przy starcie w wieku 40 lat już 374 zł. Poniżej pokazujemy wzór, z którego wychodzą te liczby, i sposób, w jaki policzysz własny cel bez gotowego kalkulatora.
Jak ZUS liczy emeryturę i skąd bierze się luka?
Świadczenie z ZUS dla osób urodzonych po 1948 roku to zgromadzony kapitał podzielony przez średnie dalsze trwanie życia w miesiącach dla wieku przejścia na emeryturę (art. 26 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Wiek emerytalny wynosi co najmniej 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn (art. 24 ust. 1).
Tablice dalszego trwania życia ogłasza corocznie Prezes GUS, a obowiązują one dla wniosków złożonych od 1 kwietnia do 31 marca następnego roku (art. 26 ust. 4 i 5). Według komunikatu z 2026 roku dla osoby, która właśnie skończyła 60 lat, przyjmuje się 268,9 miesiąca, a dla 65-latka 222,7.
| Wiek przejścia | Dalsze trwanie życia (miesiące) | Emerytura brutto (zł) |
|---|---|---|
| 60 lat | 268,9 | 2 231,31 |
| 62 lata | 250,0 | 2 400,00 |
| 65 lat | 222,7 | 2 694,21 |
| 67 lat | 205,4 | 2 921,13 |
| 70 lat | 180,6 | 3 322,26 |
Z zestawienia wynika, że ten sam kapitał daje świadczenie wyższe o 462,90 zł przy przejściu na emeryturę 5 lat później, nawet bez nowych składek. Lukę, czyli różnicę między przyszłą wypłatą z ZUS a kwotą, jakiej wymaga Twój budżet, ustalisz, porównując prognozę z ZUS z planowanymi wydatkami.
Ile kapitału potrzebujesz na dodatek do emerytury?
Najprościej pomnożyć kwotę dodatku przez liczbę miesięcy, przez które ma być wypłacany. Za punkt odniesienia możesz przyjąć ten sam okres, którego używa ZUS, czyli dla 65 lat 222,7.
| Kwota co miesiąc (zł) | Kapitał (zł) |
|---|---|
| 500 | 111 350 |
| 1 000 | 222 700 |
| 1 500 | 334 050 |
Wyliczenie upraszcza rzeczywistość w dwie strony. Pieniądze czekające na wypłatę nadal mogą przynosić odsetki, co obniża potrzebną sumę, ale inflacja zmniejsza siłę nabywczą każdej złotówki: przy wzroście cen o 2,5% rocznie dzisiejsze 1 000 zł za 30 lat odpowiada około 477 zł. Cel warto więc liczyć w obecnych cenach i aktualizować co kilka lat.
Jaki wzór pozwala policzyć miesięczną wpłatę?
Wpłatę wyznacza wzór na przyszłą wartość regularnego oszczędzania: P = K x r / ((1 + r)^n – 1), gdzie K to docelowy kapitał, r stopa wzrostu na jeden miesiąc, a n liczba okresów. Przy 5% rocznie r wynosi 0,05 / 12, czyli 0,00417.
Gdy zakładasz brak wzrostu, wzór sprowadza się do dzielenia: K / n. Ta wersja pokazuje górną granicę, czyli kwotę, którą musiałbyś odkładać na nieoprocentowanym rachunku.
| Okres oszczędzania | Bez wzrostu | Wzrost 3% rocznie |
|---|---|---|
| 40 lat (od 25 do 65) | 463,96 | 240,48 |
| 25 lat (od 40 do 65) | 742,33 | 499,32 |
| 15 lat (od 50 do 65) | 1 237,22 | 981,18 |
Przy zwrocie 5% te same kwoty spadają do 145,94 zł, 373,97 zł i 833,18 zł. Czas działa mocniej niż oprocentowanie: osoba zaczynająca w wieku 50 lat musi przy 5% wpłacać ponad 5 razy więcej niż ktoś, kto startuje jako 25-latek.
Jak uwzględnić wzrost cen w planie oszczędzania?
Żeby dodatek zachował dzisiejszą siłę nabywczą, cel trzeba podnieść o przewidywaną inflację do dnia przejścia na emeryturę. Gdy ceny rosną o 2,5% rocznie, obecne 1 000 zł za 25 lat odpowiada 1 853,94 zł, a za 40 lat 2 685,06 zł.
| Lata do emerytury | Kapitał nominalny (zł) | Wpłata co miesiąc (zł) |
|---|---|---|
| 15 | 322 536 | 1 206,69 |
| 25 | 412 873 | 693,31 |
| 40 | 597 964 | 391,85 |
Porównanie z poprzednią tabelą pokazuje skalę zjawiska: przy 40 latach drożenie zwiększa wymaganą wpłatę ze 145,94 zł do 391,85 zł. Prostszy sposób to planowanie w dzisiejszych złotych i coroczna korekta wpłaty o wskaźnik cen konsumpcyjnych, który publikuje GUS. Przykład: przy 3,5% wpłata 300 zł rośnie w kolejnym roku do 310,50 zł.
Co daje wcześniejszy start oszczędzania?
Wcześniejszy start daje przede wszystkim więcej lat, w których odsetki naliczają się od odsetek. Różnicę dobrze widać przy stałej wpłacie.
Przykład (wzrost przyjęty do obliczeń: 4% rocznie): 200 zł odkładane co miesiąc od 25. do 65. roku życia to łącznie 96 000 zł wpłat i 236 392,27 zł kapitału. Identyczna kwota od czterdziestki daje 60 000 zł wpłat i 102 825,91 zł na koncie.
Dodatkowe 15 lat oznacza 36 000 zł więcej wpłat, ale zgromadzona suma rośnie o ponad 133 000 zł. Nawet niewielka kwota odkładana od pierwszej pracy znaczy więc więcej niż wysoka wpłata rozpoczęta tuż przed emeryturą.
Jak podatek zmienia wynik oszczędzania?
Od odsetek z lokat i rachunków oszczędnościowych płacisz 19% podatku (art. 30a ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT), więc realny wzrost jest niższy od nominalnej stawki. Przy depozycie na 5% po potrąceniu zostaje 4,05%.
Przy 40 latach oszczędzania spadek wzrostu z 5% do 3% podnosi potrzebną wpłatę ze 145,94 zł do 240,48 zł, czyli o 94,54 zł, więc przy planie na kilkadziesiąt lat sposób opodatkowania waży podobnie jak sama stopa. Dlatego część osób odkłada na emeryturę w produktach z preferencjami podatkowymi, których zasady i limity sprawdzisz w aktualnych przepisach przed wyborem.
Czy opłaca się pracować dłużej niż do wieku emerytalnego?
Z punktu widzenia wzoru ZUS tak, bo każdy rok później skraca dzielnik z tablicy GUS, a jednocześnie dochodzą kolejne składki. Według danych GUS z 2026 roku przejście z 65 na 67 lat zmniejsza dalsze trwanie życia z 222,7 do 205,4 miesiąca, co przy kapitale 600 000 zł podnosi świadczenie o 226,92 zł.
Przepisy dają też ochronę przed niekorzystną zmianą tablic. Jeśli wniosek złożysz później, a zestawienie z dnia osiągnięcia wieku 60 lat dla kobiet albo 65 lat dla mężczyzn jest korzystniejsze, ZUS zastosuje to wcześniejsze (art. 26 ust. 6 ustawy o emeryturach i rentach z FUS).
Gdzie trzymać pieniądze na emeryturę?
Wybór zależy od tego, ile lat zostało do emerytury i jakie wahania wartości akceptujesz. Przy horyzoncie krótszym niż kilka lat przewidywalność depozytów zwykle ma pierwszeństwo przed wyższym, ale niepewnym zyskiem.
Depozyty w jednym banku chroni Bankowy Fundusz Gwarancyjny do równowartości 100 000 euro (art. 24 ust. 1 ustawy o BFG), co przy kursie 4,3917 zł z 23 października 2026 roku daje 439 170 zł. Kapitał emerytalny większy niż ta kwota bezpieczniej rozłożyć na co najmniej dwie instytucje.
- Ustal cel: kwotę dodatku i czas jego wypłaty.
- Przelicz go na kapitał i wpłatę według wzoru z tego tekstu.
- Wybierz miejsce oszczędzania i sprawdź, jak opodatkowany jest zysk oraz czy możesz wypłacić pieniądze przed terminem.
- Raz w roku porównaj stan oszczędności z planem i skoryguj wpłatę, na przykład w styczniu, gdy znasz już wynik całego poprzedniego roku.
Oprocentowanie depozytów porównasz w zestawieniu ofert banków, a wynik po podatku dla wybranej kwoty policzysz w kalkulatorze zysku. Wpłaty, które chcesz mieć pod ręką bez zrywania umowy terminowej, możesz kierować na konto oszczędnościowe.
Obliczenia w artykule są przykładami rachunkowymi opartymi na danych GUS i przepisach z października 2026 roku i nie zastępują indywidualnej informacji ZUS ani porady doradcy finansowego.








komentowanie wyłączone