co naprawdę płacimy bankowi za udzielenie pożyczki
Chcąc wziąć kredyt na konkretną kwotę, musimy zdawać sobie sprawę z tego, że banki nie udzielają ich za darmo, a kredyty są dla nich formą zarobku, z którego czerpią zyski. Z tego też powodu trzeba wziąć pod uwagę całkowity koszt kredytu, na który składają się różne składniki: dodatkowe opłaty, prowizje, oprocentowanie czy też wymagane ubezpieczenie. W różnych bankach wysokość tych opłat może być różna, dlatego tak ważne jest, by zwracać na to szczególną uwagę. Za co płacimy przy wyborze kredytu gotówkowego?
oprocentowanie jako główny składnik kosztu
Pierwsze na co zazwyczaj zwracamy uwagę, jest wysokość oprocentowania kredytu gotówkowego. Mamy tutaj do czynienia z dwoma możliwościami: oprocentowaniem stałym oraz zmiennym. Dlaczego oprocentowanie jest tak ważne? To ono odpowiada za wysokość odsetek, które zapłacimy. Oprocentowanie stałe, ustalane jest przez bank i nie zmienia się przez cały okres kredytowania, z kolei oprocentowanie zmienne, składa się z marży oraz zmiennej stopy procentowej ustalanej przez NBP. Nie można też zapomnieć o wskaźniku RRSO, czyli Całkowitej Rzeczywistej Rocznej Stopie Oprocentowania, w której zawarta jest większość opłat kredytu razem z dodatkowymi kosztami, jak ubezpieczenie, prowizja i inne.
prowizja za udzielenie kredytu
Prowizja to nic innego, jak opłata, którą musimy udzielić bankowi za udzielenie kredytu. Zazwyczaj jest to opłata jednorazowa, którą ponosimy na samym początku lub jest ona wliczana w koszt miesięcznej raty. Jaka jest wysokość prowizji? W różnych bankach może być inna, najczęściej jednak ustalana jest na podstawie określonego procentu od wysokości kredytu. Czasem zdarza się, że banki oferują kredyt bez prowizji, zazwyczaj oznacza to jednak, że będą wymagane inne dodatkowe opłaty czy produkty finansowe banku.
ubezpieczenie przy kredycie
Ubezpieczenie kredytu ma za zadanie zabezpieczenie spłaty rat kredytu w momencie takich losowych zdarzeń jak choroba, śmierć czy utrata pracy. Kiedyś były one obowiązkowe, obecnie banki przyjmują różne strategie i czasem ich wymagają, a czasem są one jedynie dodatkową opcją. Zdarza się, że wybór dodatkowego ubezpieczenia wiąże się z obniżeniem prowizji lub oprocentowania, konieczne jest jednak porównanie takiej oferty z ofertą standardową, żeby wiedzieć czy jest to opłacalne.
czy ubezpieczenie zawsze się opłaca
W sytuacji gdy bank oferuje obniżkę prowizji w zamian za wykupienie ubezpieczenia, należy precyzyjnie przeliczyć oba warianty. Czasem miesięczna składka przewyższa zaoszczędzone koszty, a beneficjent polisy otrzymuje ochronę, która w praktyce pokrywa zaledwie część długu. Istotne jest także przeczytanie warunków: niektóre polisy zawierają szereg wyłączeń odpowiedzialności, które w razie zdarzenia mogą uniemożliwić wypłatę odszkodowania.
inne możliwe opłaty dodatkowe
Oprócz wymienionych wyżej składników wchodzących w całkowity koszt kredytu, banki mogą proponować także wiele innych produktów czy uwzględnić też inne opłaty dodatkowe. Wśród nich można wymienić:
- wymóg założenia konta osobistego, jeżeli takiego nie posiadamy
- wzięcie karty kredytowej, które liczone są w poczet promocji i mogą obniżać inne koszty
- opłaty przygotowawcze
- opłaty za wydłużenie okresu spłaty
raty równe i malejące — różnice w całkowitym koszcie
Nie można także zapomnieć o wyborze rodzaju rat, gdzie wyróżniamy raty równe oraz malejące. Te pierwsze są najczęściej wybierane i charakteryzują się tym, że nie zmieniają się przez cały okres kredytowania, przy czym zmienia się jedynie proporcja kredytu do odsetek (na początku większość raty stanowią odsetki, w miarę upływu czasu maleją). Przy ratach malejących, na początku płacimy wyższe raty i z czasem ulegają one zmniejszeniu przy czym od samego początku spłaca się w większości kapitał kredytu. Wybór rat malejących skutkuje niższymi łącznymi odsetkami przez cały okres spłaty, co może mieć zasadnicze znaczenie przy większych kwotach i długich terminach kredytowania.
opłaty za wcześniejszą spłatę
Część banków nakłada opłaty za wcześniejszą całkowitą lub częściową spłatę zobowiązania. Choć regulacje prawne ograniczają wysokość tych prowizji, mogą one wpłynąć na strategię zarządzania długiem. Jeśli spodziewamy się nieregularnych wpływów pieniężnych (np. premii, zwrotu podatku), warto sprawdzić warunki nadpłat przed podpisaniem umowy — niektóre oferty pozwalają na bezkosztowe skrócenie okresu kredytowania.
kalkulacja całkowitego kosztu zobowiązania
Zanim zdecydujemy się na wzięcie kredytu, dobrze jest wiedzieć co wchodzi w jego skład i za co będziemy płacić. Można przy tym skorzystać z dostępnych w sieci kalkulatorów kosztów kredytu gotówkowego, dzięki czemu jesteśmy w stanie obliczyć jego koszty oraz wysokość rat czy RRSO.
jak porównać oferty różnych banków
Najlepszym sposobem na uniknięcie ukrytych kosztów jest porównanie ofert na podstawie RRSO zamiast samego oprocentowania nominalnego. RRSO uwzględnia wszystkie opłaty wchodzące w skład kredytu i pozwala na realne zestawienie ofert. Warto też zwrócić uwagę na to, czy do osiągnięcia określonego RRSO bank wymaga spełnienia dodatkowych warunków (np. ubezpieczenia, aktywnego konta z regularnymi wpływami). Czasem pozornie tańsza oferta okazuje się droższa, gdy wszystkie wymagania zostaną wliczone w całkowity rachunek kosztów.
