charakterystyka zatrudnienia cudzoziemców w kraju kwitnącej wiśni
Jak wygląda rynek pracy w Japonii dla cudzoziemców, nazywanych tam gaijin? Choć wielu z nas wydaje się, że wystarczą kompetencje oraz znajomość języka angielskiego, rzeczywistość okazuje się być zupełnie odmienna.
Jeśli myślimy o podjęciu tam pracy, pierwszym czynnikiem powinna być… umiejętność porozumiewania się po japońsku. Oczywiście, nie dotyczy to wysoko postawionych pracowników, m.in. managerów i kierowników oraz pracowników naukowych. Wyjątkiem są jeszcze nauczyciele angielskiego oraz informatycy, choć dla nich nie ma aż tak wielu ofert pracy. Ponadto w przypadku nauczycieli, którzy pochodzą z Polski i nie są rodowitymi Anglikami, szanse na japońskim rynku pracy mają niewielkie.
Jeśli jednak zna się język japoński, choćby na podstawowym poziomie, to możliwości się poszerzają. Zwłaszcza, że rynek pracy jest tu dość specyficzny, ponieważ kwalifikacje są często kwestią drugorzędną. Jak to? Można posiadać zupełnie inne wykształcenie i pracować w kompletnie różnej branży. Nie dotyczy to oczywiście pracowników-specjalistów, jak lekarze, lecz tych niższego szczebla.
jak znaleźć zatrudnienie w kraju kwitnącej wiśni
Obcokrajowcom zwykle wydaje się, że w Japonii ofert pracy nie brakuje, a pozycja na danym stanowisku jest stabilna, bezpieczna i jeśli się tylko chce, to w danej firmie można pozostać do końca swojego życia zawodowego. Czy tak jest w praktyce? Nie. Wciąż mało mówi się o tym, że dotknięta kryzysem Japonia posiada bardzo nieprzyjazny, szczególnie dla cudzoziemców, rynek pracy.
Ponadto trzeba pamiętać o tym, że we większości firm funkcjonujących w Kraju Kwitnącej Wiśni panuje struktura hierarchiczna. Wspinanie się po kolejnych szczeblach kariery wcale nie jest tak proste, jak mogłoby się wydawać. Co więcej, tam pomiędzy pracownikami niższego, a wyższego szczebla zwykle obowiązuje stosunek „poddańczy”.
Można też zauważyć przerost zatrudnienia, co oznacza, że zadania, którymi zwykle zajmuje się jedna osoba, powierzane są kilku pracownikom, co nierzadko powoduje stres i chaos.
Kolejną kwestią, o jakiej się nie mówi, to presja. Zwykle pracownicy pozostają w firmie po godzinach, żeby tylko nie wyjść przed szefem, co byłoby źle widziane. Przy czym nie zawsze ma to zbyt wiele wspólnego z nagromadzeniem obowiązków.
trudności w procedurze rekrutacyjnej dla obcokrajowców
Proces zatrudnienia obcokrajowca w Japonii wymaga dodatkowych dokumentów oraz zezwoleń, co wydłuża procedurę nawet o kilka miesięcy. Firmy japońskie preferują kandydatów posiadających wizę uprawniającą do pracy, co wyklucza wiele osób ubiegających się o stanowisko dopiero z zagranicy. Dodatkowo system rekomendacji odgrywa tam większą rolę niż sama treść CV — bez referencji od osoby już pracującej w danym przedsiębiorstwie aplikacja często nie dociera nawet do działu HR.
sytuacja na rynku pracy po kryzysach
I jeszcze jeden cień pada na japoński rynek pracy — bezrobocie, które spowodowane było najpierw kryzysem gospodarczym w 2008 roku, a następnie trzęsieniem ziemi w 2011 roku.
Z tego względu jeszcze kilka lat temu znalezienie pracy w tym kraju wcale nie było proste, a koszty życia w największych miastach często przekraczały zarobki. Jednak od jakiegoś czasu można zaobserwować silny rozwój gospodarczy Japonii, co skutkuje nowymi miejscami pracy.
Co ciekawe, w ostatnim czasie można było tam zauważyć gwałtowny spadek bezrobocia, który w 2016 roku był najniższy od 21 lat — znajdował się na poziomie 3%. Natomiast w 2018 roku wartość ta osiągnęła nawet poziom 2,30%. Przy czym trzeba tu zwrócić uwagę na to, że Japonia jest też jednym z najszybciej starzejących się społeczeństw.
konsekwencje demograficzne dla rynku zatrudnienia
Starzenie się populacji prowadzi do deficytu siły roboczej w branżach takich jak opieka zdrowotna, budownictwo czy transport. Rząd japoński stara się przeciwdziałać temu zjawisku poprzez liberalizację przepisów dotyczących zatrudniania cudzoziemców, jednak przepisy nadal pozostają restrykcyjne w porównaniu do Europy Zachodniej. Dlatego osoby planujące pracę w Japonii muszą dokładnie przygotować się zarówno pod względem kompetencji językowych, jak i oczekiwań dotyczących warunków pracy oraz wysokości wynagrodzenia.
