czwartek, 21 Luty 2019
HotMoney

Co to jest hiperinflacja?

Skrzynka z pieni臋dzmi

Hiperinflacja jest szczeg贸lnym rodzajem inflacji, zwi膮zanym z za艂amaniem systemu finansowego i wzrostem cen na rynku. W historii mieli艣my ju偶 kilkukrotnie do czynienia z hiperinflacj膮. Obecnie te偶 wiele si臋 m贸wi o inflacji cen w Polsce. Kiedy jednak inflacja zamienia si臋 w hiperinflacj臋? Czy mamy si臋 czego obawia膰?

Definicja hiperinflacji

Hiperinflacja to nic innego jak bardzo wysoki poziom inflacji, b臋d膮cy zazwyczaj nast臋pstwem za艂amania si臋 systemu finansowego i gospodarczego kraju. Sprawia to, 偶e traci si臋 zaufanie do danej waluty, co powoduje systematyczny wzrost cen przy jednoczesnej malej膮cej warto艣ci pieni膮dza. Dzieje si臋 tak, gdy w bud偶ecie pojawia si臋 deficyt, kt贸ry 艂atany jest poprzez dodruk pieni臋dzy, co jeszcze bardziej nakr臋ca rosn膮c膮 inflacj臋, a ceny systematycznie rosn膮 z miesi膮ca na miesi膮c. Kiedy mamy do czynienia z hiperinflacj膮? Umownie m贸wi si臋, 偶e hiperinflacja jest w贸wczas, gdy przez okres co najmniej kilku miesi臋cy聽ceny rosn膮 o 50%.

Czy hiperinflacja by艂a w Polsce?

W historii Polski mieli艣my do czynienia w kilkoma sytuacjami, kiedy w kraju dosz艂o do hiperinflacji. M贸wi膮c dok艂adniej, by艂y dwa takie przypadki. Pierwszy z nich mia艂 miejsce w latach 20. XX wieku, czyli kilka lat po zako艅czeniu I wojny 艣wiatowej i odzyskaniu niepodleg艂o艣ci. Hiperinflacja wynosi艂a w贸wczas 155% produktu krajowego brutto, a powodem tej sytuacji by艂 du偶y deficyt bud偶etowy skarbu pa艅stwa. Drugi przypadek hiperinflacji mia艂 miejsce w latach 80., czyli w momencie za艂amania si臋 gospodarki w czasach PRL-u. Ponownie jak w pierwszym przypadku, zabrak艂o pieni臋dzy w bud偶ecie pa艅stwa i NBP stara艂o si臋 ratowa膰 sytuacj臋 przez dodruk pieni臋dzy. W tym czasie hiperinflacje si臋gn臋艂a a偶 600% na prze艂omie lat 1989/90. Naprawi艂a to dopiero denominacja w 1994 roku, dokonana przez wprowadzenie planu Balcerowicza.

Jak wygl膮da艂a hiperinflacja w innych krajach?

Wbrew pozorom hiperinflacja nie jest zjawiskiem tak rzadkim jak mog艂oby si臋 wydawa膰. Na przestrzeni ostatnich stu lat, wiele kraj贸w na 艣wiecie zmaga艂o si臋 z hiperinflacj膮 i to znacznie wi臋ksz膮 ni偶 w Polsce. Podobn膮 sytuacj臋 mieli Niemcy, a tak偶e RFSRR (Rosyjska Federacja Socjalistyczna Republika Radziecka), kt贸re przechodzi艂y hiperinflacj臋 mniej wi臋cej w tym samym czasie do Polska. Najwi臋ksz膮 w historii hiperinflacj臋 zanotowa艂y jednak W臋gry, kt贸rych inflacja wynios艂a a偶 41,9 biliarda procent w ci膮gu miesi膮ca.

Czy grozi nam hiperinflacja?

P贸ki co 鈥 nie. Od momentu denominacji pieni膮dza w Polsce, inflacja nieznacznie wzros艂a, obecnie jednak utrzymuje si臋 na w miar臋 sta艂ym poziomie, w okolicach 2% w uj臋ciu rocznym. Mimo wszystko wci膮偶 m贸wi si臋 o rosn膮cych cenach w kraju, kt贸re nap臋dzaj膮 inflacj臋. Na razie jednak, cho膰 narzekamy na coraz dro偶sze zakupy za towary i us艂ugi, hiperinflacja nam nie grozi.

Czemu s艂u偶y wska藕nik inflacji?

Zosta艂o wspomniane, 偶e inflacja odpowiada za stosunek warto艣ci pieni膮dza wzgl臋dem cen towar贸w na rynku. Im wy偶sza inflacja, tym wy偶sze ceny przy mniejszej warto艣ci. Jednak ma ona wp艂yw tak偶e na inne kwestie istotne dla obywateli. Poziom inflacji s艂u偶y mi臋dzy innymi przy waloryzacji rent i emerytur, im wy偶sza inflacja, tym mniej realnych pieni臋dzy w corocznej podwy偶ce. Inflacja ma r贸wnie偶 wp艂yw na warunki sp艂aty kredytu got贸wkowego czy ka偶dego innego. W jaki spos贸b? Chodzi o oprocentowanie, kt贸re sk艂ada si臋 z mar偶y banku i stawki referencyjnej (WIBOR). Mar偶a jest sta艂a i nie zmienia si臋 przez ca艂y okres zawartej umowy, z kolei wysoko艣膰 stawki referencyjnej zale偶na jest o wysoko艣ci stopy procentowej banku centralnego, na kt贸re wp艂yw na inflacja. Tak wi臋c wraz ze wzrostem inflacji, wzrasta r贸wnie偶 kwota rat sp艂acanego kredytu mieszkaniowego, got贸wkowego, hipotecznego, samochodowego i ka偶dego innego zobowi膮zania kredytowego zawieranego z bankiem.

Dodaj komentarz