Przemiany w pozycji gospodarczej Stanów Zjednoczonych
W zestawieniach ekonomicznych USA utrzymuje dominującą pozycję — potwierdza to Międzynarodowy Fundusz Walutowy w raporcie za 2017 rok, Bank Światowy w analizach z lat 2000–2016 oraz CIA World Factbook w publikacjach z okresu 2003–2017.
Amerykanie od kilku lat plasują się w czołówce najbogatszych państw, a ich PKB w 2018 roku osiągnął poziom 19,4 bln USD. Na drugim miejscu uplasowały się Chiny — kraj przechodzący dynamiczną transformację gospodarczą. Dalsze miejsca zajmują Japonia, Niemcy i Wielka Brytania, jednak dystans dzielący je od liderów jest na tyle znaczący, że przesunięcia w najbliższych latach wydają się mało prawdopodobne.
Polska w tym samym zestawieniu znajduje się na 24. miejscu globalnie, natomiast wśród gospodarek europejskich zajmuje 11. pozycję.
Erozja wpływów pod rządami nowej administracji
Najnowsze badania wskazują jednak na osłabienie przywództwa USA w stosunkach międzynarodowych. Za prezydentury Baracka Obamy większość respondentów uznawała Stany Zjednoczone za bezspornego lidera, obecnie ten obraz ulega wyraźnej modyfikacji.
Rośnie liczba głosów kwestionujących decyzje waszyngtońskiego rządu, a poparcie dla amerykańskiej polityki zagranicznej systematycznie spada. Coraz częściej w badaniach opinii publicznej pojawiają się wskazania na Niemcy jako potencjalnego pretendenta do miana największego mocarstwa. Konkurencję dla nich stanowią nie tyle USA, co Chiny i Rosja.
Pozycja USA w wielokryterialnym rankingu państw
Ranking najlepszych państw na świecie z 2017 roku uwzględniał szereg czynników:
- kapitał społeczny
- kultura
- przedsiębiorczość
- jakość życia
- wpływ na stosunki międzynarodowe
Zgodnie z tym zestawieniem czołową piątkę utworzyły: Szwajcaria, Kanada, Wielka Brytania, Niemcy oraz Japonia. Stany Zjednoczone znalazły się na siódmym miejscu, choć w kategorii wpływu na arenę międzynarodową otrzymały najwyższą notę spośród wszystkich badanych krajów.
Lokalizacja Polski w globalnych zestawieniach
Polska uplasowała się na 31. pozycji, ustępując miejsca między innymi Izraelowi, Grecji, Brazylii i Rosji. Nasz kraj uzyskał pozytywne oceny w zakresie kapitału społecznego, tradycji oraz standardu życia. Najtrudniejszym obszarem okazała się dynamika wzrostu gospodarczego.
Choć USA pozostaje jednym z czołowych mocarstw — zwłaszcza pod względem siły ekonomicznej — jego pozycja nie jest już tak niepodważalna jak w poprzednich dekadach. Polityka rządowa spotyka się z narastającą krytyką międzynarodową, a ekspansja gospodarcza Chin oraz wzmacniająca się pozycja Niemiec realnie zagrażają amerykańskiemu przywództwu.
